Izolacja przewodu to jedyna bariera między napięciem roboczym a człowiekiem lub konstrukcją budynku. Starzeje się, chłonie wilgoć, ulega uszkodzeniom mechanicznym — często w miejscach niewidocznych. Pomiar rezystancji izolacji jest jedynym sposobem, żeby ocenić jej stan zanim dojdzie do awarii.
Na czym polega pomiar?
Pomiaru dokonuje się miernikiem rezystancji izolacji (megaomomierzem) przykładając napięcie próbne między żyły przewodu oraz między żyłę a ziemię. Wartość napięcia próbnego zależy od napięcia znamionowego instalacji — dla instalacji 230/400 V wynosi 500 V DC.
Warunki konieczne przed pomiarem:
- instalacja odłączona od źródła zasilania
- odbiorniki odłączone lub wyłączone
- kondensatory rozładowane
Wartości dopuszczalne
Norma PN-HD 60364-6:2016-07 określa minimalną dopuszczalną rezystancję izolacji:
- obwody do 500 V — minimum 1 MΩ
- obwody SELV i PELV — minimum 0,5 MΩ
Wynik poniżej tych wartości oznacza konieczność lokalizacji i usunięcia usterki przed oddaniem instalacji do eksploatacji.
Z praktyki
Najczęstsze przyczyny obniżonej rezystancji izolacji to zawilgocenie — szczególnie w instalacjach podtynkowych w starych budynkach i w pomieszczeniach mokrych — oraz mechaniczne uszkodzenia kabli w miejscach przepustów i zacisków. Drugie miejsce zajmują instalacje po remontach, gdzie ktoś po drodze uszkodził przewód i po prostu tego nie zgłosił.
Dokumentacja
Wyniki pomiaru wpisuje się do protokołu z oznaczeniem obwodu, zastosowanego napięcia próbnego, temperatury otoczenia i uzyskanej wartości. Temperatura ma znaczenie — rezystancja izolacji maleje wraz z jej wzrostem, co przy odczytach granicznych może mieć istotne znaczenie interpretacyjne.